Jo and books

Εάν ρωτήσεις έναν οποιονδήποτε Ναξιώτη ποιες είναι οι αγαπημένες του παραλίες έχεις 80% πιθανότητες να πάρεις ως απάντηση: ο Προκόπης και η Παρθένα.

Τις οποίες, και τις δύο, δεν τις ευχαριστιέται όσο θα ήθελε, τον Προκόπη γιατί τον έχει φάει ο τουρισμός και δε βρίσκεις γωνιά να κάτσεις και την Παρθένα γιατί την τρώει ο βοριάς και θα καταφέρεις να την βρεις απάνεμη περίπου 3 φορές τον χρόνο (και τότε θα βρεις και όλη την Νάξο εκεί).

30 Αυγούστου όμως, με νοτιά και τον πολύ ντόπιο κόσμο να έχει φύγει, η παραλία ήταν ένα όνειρο!

Είπα να συνδυάσω αυτό το όνειρο με ένα βιβλίο που μου πρότεινε μια φίλη από το TikTok, τον Λευκό Ελέφαντα της Αγνής Ιωάννου από τις εκδόσεις Διόπτρα.

Αρχικά, ποιος ήταν ο Λευκός Ελέφαντας;

Σύμφωνα με έναν μύθο που μας έρχεται από το Σιάμ, κάποτε ένας βασιλιάς χάρισε έναν λευκό ελέφαντα σε έναν από τους υπηκόους του. Ένα δώρο μεγάλης αξίας που όμως δεν μπορούσε να εξυπηρετήσει πουθενά τον καινούργιο ιδιοκτήτη του. Δεν μπορούσε να τον βάλει να εργαστεί στα χωράφια επειδή ήταν ιερός, ούτε βέβαια να τον πουλήσει προσβάλλοντας τον βασιλιά. Ο άμοιρος υπήκοος ήταν αναγκασμένος σε όλη τη ζωή του να φροντίζει, να ταΐζει και να στεγάζει τον λευκό ελέφαντα στο φτωχικό καλύβι του, πράγμα που σταδιακά τον βύθιζε στην απόλυτη φτώχεια και στην απελπισία.

Κάπως έτσι στα αγγλικά η φράση λευκός Ελέφαντας έχει φτάσει να σημαίνει ένα θεαματικό και διάσημο πράγμα, που είναι περισσότερο μπελάς από ό,τι αξίζει ή έχει ξεπεράσει τη χρησιμότητά του για το άτομο, που το έχει.

Ο Λευκός Ελέφαντας της αφηγήτριας σε αυτό το αυτοβιογραφικό βιβλίο είναι η εμφάνιση της. Είναι παραπάνω όμορφη από όσο μπορεί να αντέξει και ποτέ δεν ξέρει εάν οι γύρω της αγαπούν και εκτιμούν την ίδια ή τον Λευκό της Ελέφαντα. Αυτό, σε συνδυασμό με μια μάλλον νοσηρή σχέση που διατηρεί με την μητέρα της, καθώς και με την ελλιπέστατη πρόληψη και φροντίδα των μαθησιακών δυσκολιών και γενικότερα της ψυχικής υγείας που επικρατούσε τον προηγούμενο αιώνα, οδηγούν την ηρωίδα μας σε καταστροφικές επιλογές για την ίδια της την ζωή, με αποκορύφωμα την εξάρτηση που αναπτύσσει από τα ναρκωτικά. Ως τοξικοεξαρτημένη πλέον, βιώνει την απόλυτη εξαθλίωση, έρχεται αντιμέτωπη με τις πιο σκοτεινές πλευρές της εαυτής της, κάνει πράγματα παράνομα έως και ανήθικα, απλά για να εξασφαλίσει λίγες στιγμές ευτυχίας, τις οποίες τις πληρώνει όλο και ακριβότερα.

Χρειάστηκαν 10 χρόνια για να μπορέσει να στηριχθεί επιτέλους στους σωστούς ανθρώπους, να βγει από αυτή την κατάσταση, να σταθεί ξανά στα πόδια της και να μπορέσει άλλα είκοσι χρόνια αργότερα να μας αφηγηθεί την ιστορία της.

Μια ιστορία που δεν ωραιοποιεί την ώρα που την αφηγείται. Μια δυσάρεστη ιστορία, ναι, αλλά και μια ιστορία ελπίδας, θεραπείας, αυτογνωσίας και αυτοαποδοχής. Γιατί τελικά όλα συνέβησαν από την προσπάθεια της ηρωίδας να βρει κάπου να ανήκει!

Συνολικά το βιβλίο της Αγνής Ιωάννου διαβάζεται απνευστί παρόλο που ο τρόπος γραφής είναι εξαιρετικά απλός και καθημερινός, ίσως βέβαια και ακριβώς για αυτό. Με αυτό εννοώ πως δεν αποτελεί κάποιο λογοτεχνικό επίτευγμα, όμως η ανθρώπινη πλευρά που διαφαίνεται μέσα από αυτή την γραφή, το κάνει απρόσβλητο σε κριτική, γιατί απλά η συγγραφέας μας καταθέτει την ψυχή της μέσα από την ίδια την προσωπική της ιστορία.